Veel mensen proberen hun “ecologische voetafdruk” te verkleinen. Hierbij maak je bewuste keuzes waarmee je je impact op de planeet vermindert, zoals: met de trein reizen, plantaardig eten, tweedehands spullen, enzovoorts.
‘Maar na een aantal jaren heb je de grootste stappen vaak wel zo’n beetje gezet’, zegt Alina Salomon, directeur van Stichting KlimaatGesprekken. ‘Dan kan het heel fijn zijn om de focus te verbredennaar je ecologische handafdruk. In plaats van te kijken naar het verminderen van je negatieve impact, kijk je hierbij naar het vermeerderen van je positieve impact.’
Ze deelt 7 tips om hier concreet mee aan de slag te gaan.
1. Wees je bewust van jouw invloedssfeer
In je leven heb je verschillende rollen. Op je (vrijwilligers)werk, als partner, moeder, vader, buur, vriend, collega, enzovoorts. Je hebt meer rollen dan je denkt! En in elk van deze rollen kun je invloed uitoefenen, anderen in beweging krijgen of inspireren.
Bijvoorbeeld: je bent moeder van een basisschoolkind. Bij het kinderfeestje van jouw kind kun je invloed uitoefenen op de cadeaus die jouw kind zal krijgen van klasgenootjes.
2. Begin laagdrempelig (en verwacht geen acute verandering)
Je hoeft niet direct een grote, systemische verandering op gang te brengen. Begin met een kleine stap binnen een klein groepje.
Bijvoorbeeld: je kunt aan de ouders van de andere kinderen voorstellen of ze – in plaats van allemaal een eigen cadeautje te moeten kopen – een klein geldbedrag willen inleggen, waarmee jij één gezamenlijk duurzaam cadeau kunt kopen.
Als dit één keer lukt, is het al winst. Wie weet kan het idee daarna groeien. Bijvoorbeeld als er andere anders zijn die het idee overnemen. Misschien wordt het na verloop van tijd wel de norm binnen de vriendenkring van jouw kind, of verspreidt het idee zich ook naar andere groepjes kinderen! Maar dit kun je allemaal nooit van tevoren weten. Het is een langetermijnproces. Gun jezelf de tijd en vier elke kleine tussenstap.
3. Praat vanuit je hart
Motiveer jouw voorstel vanuit je gevoel en breng het positief. Vaak helpt het een ander als jij je kwetsbaar durft op te stellen, in plaats van jouw voorstel te doen vanuit een frustratie (het “opgeheven vinger”-gevoel). Enthousiasme werkt aanstekelijk. Mensen zijn sneller en vaker bereid om mee te doen als zij zich uitgenodigd voelen in een positieve verandering.
Bijvoorbeeld: ‘Dag allemaal, onze kids geven elkaar bij kinderfeestjes een cadeautje van rond de €10. Maar voor dit bedrag kun je voor deze leeftijd eigenlijk weinig leuks meer vinden. Zelf vind ik dit steeds moeilijker. Het doet me pijn om iets nieuws te kopen, vaak van slechte kwaliteit en waar vaak ook weinig mee gespeeld wordt. Daarom wilde ik vragen of jullie voor het feestje van <Naam> misschien een bedrag naar keuze willen inleggen, zodat ik een mooi, duurzaam gezamenlijk cadeau kan kopen?’
4. Luister naar de ander en beweeg mee met weerstand
Verandering kost energie. Wij mensen zijn erop ingesteld om zo min mogelijk energie te verbruiken. Daarom is veranderen moeilijk en stuit je als veranderaar op weerstand. Houd er rekening mee dat dit erbij hoort, en beweeg mee.
Bijvoorbeeld: Een moeder reageert dat ze niet zo enthousiast is over het idee, omdat het erbij hoort dat haar kind iets geeft als er iemand anders jarig is. Dat is onderdeel van het opvoedproces, stelt ze. Je kunt reageren dat je het een goed punt vindt. Is het misschien een leuk idee als alle kinderen dan een tekening kleuren, en alle tekeningen samen worden gebruikt om het gezamenlijke cadeau in te pakken?
5. Accepteer ambivalentie
Je hoeft niet perfect te zijn. Een “klimaatspagaat” zal er altijd zijn.
Bijvoorbeeld: Tijdens het kinderfeestje rijden jullie met de auto naar de locatie van het feestje. Je voelt je opgelaten, omdat je een punt hebt gemaakt van het duurzame cadeau, en nu voelt de autorit niet duurzaam. Maar het was de enige manier om naar deze locatie te gaan, waar je kind zo graag naartoe wilde. Dus omarm je de klimaatspagaat en maak je er een grapje over.
Leuk om te weten: Stichting Klimaatgesprekken gebruikt vier H’s: Hoop, Handelingsperspectief, Handafdruk en … Humor! De klimaatspagaat is bij uitstek een kans om jezelf met een korreltje zout te nemen en om je met anderen te verbinden.
6. Voed je creativiteit
Creëer ruimte om met creatieve ideeën of oplossingen te komen. Met een originele invalshoek kun je zorgen dat er ruimte en inspiratie ontstaat, in plaats van dat veranderingen voelen als een “moetje.
Bijvoorbeeld: Bij je eigen verjaardag kun je om een doe-cadeau vragen: iets wat je samen kunt doen. Geef ze bijvoorbeeld drie creatieve tips van dingen waar een ander jou blij mee kan maken. Alina kreeg op deze manier ontzettend leuke en verbindende cadeaus, waaronder een poetsbeurt voor al haar vinylplaten, een oppasweekend voor haar kinderen, een verjaardagsslinger van oude stof.
7. Kies je timing
Denk bewust na over het moment waarop je het gesprek aangaat. Maak jouw punt op een moment waarop mensen nog voldoende tijd en ruimte ervaren om jouw voorstel te laten bezinken. Soms moet het even borrelen voordat mensen bereid zijn om mee te doen.
“Timing kiezen” gaat óók over het zien van kansen om een gesprek te starten. Soms doet een situatie zich spontaan voor. Als je die situatie benut, kun je soms ineens een spontane verandering teweegbrengen.
Wil jij jouw handafdruk vergroten?
Het vergroten van je handafdruk vraagt om een outgoing mentaliteit en een open houding. Je durft naar voren te stappen, zoekt het gesprek op en je komt met creatieve oplossingen. Stichting KlimaatGesprekken biedt trainingen aan waarmee je jouw vaardigheden kunt verbeteren:
- De Klimaatgesprekken Workshopreeks: leer klimaatvriendelijke keuzes maken die bij je passen en effectieve klimaatgesprekkenvoeren met anderen.
- Word Klimaatcoach: Zet je al een tijdje stappen om klimaatvriendelijker te leven en voel je de drive om veel meer mensen daar enthousiast voor maken? Als klimaatcoach heb je een unieke aanpak en gespreksvaardigheden in handen om duurzame verandering teweeg te brengen.
- Word Klimaatambassadeur: Heb je duurzaamheid in je takenpakket of ben je een voortrekker binnen je organisatie, en wil je meer collega’s en partners bij het thema betrekken? Bij de klimaatambassadeurstrainingleer je om met weerstand om te gaan en om medestanders te vinden en activeren.
Eerst even snuffelen? Kom naar de gratis infosessie: klimaatgesprekken.nl/webinar.
Stichting KlimaatGesprekken is partner van Just Enough.
